Persbericht Orde en wetenschappelijke verenigingen

12 december 2008

IC-rapport IGZ voorbarig en daarmee onzorgvuldig

Het is goed dat de IGZ toeziet op de invoering van de richtlijn van de beroepsgroep maar de maatregelen die de IGZ wilde nemen, zijn draconisch. Bovendien is gebleken dat de IGZ voorbarig heeft gehandeld waardoor een aantal ziekenhuizen reputatieschade heeft opgelopen. Een groot deel van de ziekenhuizen kon de afgelopen dagen aantonen dat zij onterecht de brief hadden gekregen om hun IC te moeten ‘sluiten’.

De Orde van Medisch Specialisten, de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care, de Nederlandse Vereniging voor Anesthesiologie, de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en de Nederlandsche Internisten Vereeniging benadrukken dat het onderzoek van de IGZ niet de kwaliteit van zorg betreft maar alleen het voldoen aan de randvoorwaarden. Uit het onderzoek blijkt niet dat patiënten die nu op een IC1 (kleine IC) worden behandeld, gevaar lopen. Dat maakt de aangekondigde maatregel draconisch. Betrokken medisch specialisten realiseren zich dat het soms, ondanks maximale inspanningen, erg moeilijk is om de zorg conform de IC-richtlijn te leveren, maar zijn er zeker van dat er altijd alles in het werk wordt gesteld om optimale zorg te leveren. Partijen zijn er dan ook van overtuigd dat de patiëntveiligheid en de kwaliteit van zorg in het overgrote deel van de Nederlandse Intensive Care's niet in het gedrang zijn.

De ziekenhuizen en medisch specialisten hebben de afgelopen tijd hun uiterste best gedaan de IC-richtlijn te implementeren. Volgens deze richtlijn uit 2006, die in 5 jaar zou worden geïmplementeerd, moeten ziekenhuizen met een IC van niveau 1 een intensivist hebben aangesteld, de continuïteit van zorg in avond, nacht en weekend goed hebben geregeld, een zorgbeleidsplan hebben en schriftelijk vastgelegde regionale samenwerkingsafspraken hebben. Met deze richtlijn is een ambitieus raamwerk gemaakt voor goede IC-zorg.
Een rondje langs de 10 ziekenhuizen die in het rapport van de IGZ worden genoemd, leert dat de meeste nu blijken te voldoen aan de richtlijn. Deze richtlijn is in 2006 geheel herzien en zou over 5 jaar worden geëvalueerd. Richtlijnen worden continu bijgesteld en geactualiseerd maar het kost ook enige tijd om een richtlijn daadwerkelijk in te voeren omdat er vaak organisatorische veranderingen nodig zijn. Bovendien zijn bijvoorbeeld in het geval van de IC-richtlijn ook voldoende intensivisten nodig om de IC’s conform de richtlijn te bemannen.

Als de IGZ haar handhavingsbeleid had uitgevoerd en de oorspronkelijke 10 IC’s had ‘gesloten’, waren de gevolgen niet te overzien geweest. Partijen hebben bij de IGZ aangedrongen op handhaving van de implementatietermijn van de richtlijn (2006-2011). De IGZ bleek daartoe niet langer bereid. Vervolgens hebben partijen bij de IGZ aangedrongen op een overgangstermijn om patiënten eventueel te kunnen overplaatsen. Bovendien zal alleen al om medische redenen niet iedere patiënt per direct kunnen worden overgeplaatst.
Even werd gevreesd voor een massale verplaatsing van patiënten, maar dat bleek gelukkig niet nodig doordat het de ziekenhuizen gelukt is de IGZ met argumenten te overtuigen van het feit dat ze aan de richtlijn voldoen. Het sluiten van een flink aantal IC’s zou grote gevolgen hebben gehad voor de zorg die in die ziekenhuizen wordt geleverd, maar ook voor de zorg in andere ziekenhuizen.

Medisch specialisten en ziekenhuizen zullen de komende tijd overigens nog fors moeten investeren om helemaal te gaan voldoen aan de IC-richtlijn. Er gaan ook stemmen op om nu al nieuwe afspraken te maken over de verschillende zorgniveaus en de verdeling van verantwoordelijkheden in ziekenhuizen.