Obstetrische anesthesiologie

Obstetrische anesthesiologie is een van de aandachtsgebieden van de differentiatie perioperatieve zorg. De sectie obstetrische anesthesiologie brengt de leden met een bijzondere interesse in de obstetrische anesthesie bij elkaar. We vinden het belangrijk kennis uit te wisselen over de obstetrische anesthesie en richtlijnen en protocollen te ontwikkelen over dit deelgebied. Zo was de sectie in februari 2020 aanwezig tijdens de Negenmaandenbeurs om informatie te geven aan zwangeren.

De sectie organiseert jaarlijks de Cursus obstetrische anesthesie, een verplicht onderdeel voor aios in de differentiatie peroperatieve zorg. Daarnaast wordt jaarlijks een simulatiedag georganiseerd.

Samenwerkingsverband Obstetrie Anesthesiologie (SOBAN)

Van oudsher werken gynaecologen samen met anesthesiologen wanneer hun patiënten operatieve interventies behoeven. In het verleden was hier bij de meeste vrouwen geen uitgebreide voorbereiding voor nodig en kon bij wijze van spreken bij spoedingrepen ter plekke worden afgestemd wat de interventie en de meest optimale anesthesietechniek zou zijn. Met de toegenomen co-morbiditeit, de vanwege het toegenomen aantal sectio’s grotere kans op abnormaal invasieve placenta’s en de oudere leeftijd waarop vrouwen zwanger worden, is dit niet altijd zo eenvoudig meer. De samenwerking begint dan al bij het screenen van vrouwen eerder in de zwangerschap. Regelmatig is het dan ook nodig om tijdens een multidisciplinair overleg te bespreken welke anesthesiologische en chirurgische mogelijkheden in de diverse denkbare situaties het meest optimaal zijn. Meer betrokkenheid van anesthesiologen bij de verloskundige zorg is dus wenselijk. En andersom is grotere betrokkenheid van gynaecologen bij de anesthesiologische praktijkvoering zinvol. 

In Nederland is het aantal pijnstillingsverzoeken in de afgelopen 10 jaar zeer snel toegenomen. Op dit moment krijgt in Nederland +\- 25% van de parturienten een epiduraal tijdens de bevalling. 60% van de primipara krijgt een epiduraal en dat stijgt naar meer dan 70% wanneer zij worden ingeleid. Hierdoor is de anesthesiologische bemoeienis met de verloskunde in 2016 toegenomen tot 45%!

In het Samenwerkingsverband Obstetrie Anesthesiologie (SOBAN) werken anesthesiologen en gynaecologen samen aan verdere verbetering van zorg. SOBAN is onderverdeeld in 3 subgroepen:

  • Wetenschap: deze werkgroep heeft als doel het verbeteren van de zorgkwaliteit door het faciliteren van wetenschappelijk onderzoek onder zwangeren, barenden en kraamvrouwen, waarin samenwerking tussen anesthesiologie en obstetrie noodzakelijk is. Zij vervult een kartrekkersrol in het identificeren van kennishiaten op het gebied van de obstetrische anesthesie, is aanspreekpunt voor wetenschappelijke initiatieven, waarbij partners van NVA en NVOG aan elkaar kunnen worden gekoppeld, en is ook een aanspreekpunt voor de beide wetenschappelijke verenigingen (NVA en NVOG) op het gebied van multidisciplinair wetenschappelijk onderzoek op het gebied van de obstetrische anesthesie. Specifieke doelen voor de komende jaren zijn: i. Landelijke survey kennishiaten mede ter bevestiging inventarisatie kennishiaten NVOG en RCOG en als doelstelling basis voor landelijke studie. ii. Zichtbaarheid vergroten en als coördinatiepunt fungeren voor lokale/regionale studies.
  • Kliniek: deze werkgroep heeft als doel het verbeteren van de zorgkwaliteit van aspecten van de zorg bij zwangeren en van de kraamvrouw en kind tijdens de kraamperiode, waarin samenwerking tussen anesthesiologie en obstetrie noodzakelijk is. Kwaliteitsverbeterende initiatieven richten zich a. op de ontwikkeling en implementatie van gezamenlijke kwaliteitsindicatoren, b. op de ontwikkeling en implementatie van zorg-inhoudelijke referentie documenten (richtlijnen, leidraden, SOP). Hier volgt een lijst van onderwerpen voor kwaliteitsdocumenten voor de komende jaren: morbide obesitas, niet obstetrische chirurgie bij zwangeren, Jehovah Getuigen (JG), massaal obstetrisch bloedverlies, preoperatieve screening, borstvoeding en anesthesie/chirurgie. Over de positie van deze kwaliteitsdocumenten naast de modulair te ontwikkelen richtlijnen wordt gesproken. Daarnaast fungeert de werkgroep als expertgroep voor specifieke vragen van leden uit beide verenigingen.
  • Onderwijs: deze werkgroep heeft als doel door gezamenlijk onderwijs de samenwerking vanaf de opleiding te verbeteren. Specifieke doelen voor de komende jaren zijn: i. ontwikkelen gezamenlijke acute training: samenwerking MUMC en Nethoss opzetten voor ontwikkeling scenario database. ii. Ontwikkelen kader voor differentiatie obstetrische anesthesie en differentiatie anesthesie voor perinatologie. iii. Inventariseren mogelijkheid gezamenlijk opleidingsdagen.

Kijk hier voor het bestuur van SOBAN.